คุณพ่อเม็ดเลือดขาวต่ำ จะกินอะไรบำรุงดีคะหมอ -=Byหมอแมว=-
คุณพ่อเม็ดเลือดขาวต่ำ จะกินอะไรบำรุงดีคะหมอ -=Byหมอแมว=-
จั่วกระทู้ด้วยชื่อกระทู้หนึ่งจากPantip.com ... ซึ่งผมสงสัยเล็กน้อยในปรากฎการณ์"เม็ดเลือดขาวต่ำ"ที่มีคนออกมาถามกันมากผิดหูผิดตาในช่วงนี้
แต่ที่น่าสังเกตคือ หลายอาหารเสริม หรือที่เลี่ยงใช้คำว่าผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร จะใช้การโฆษณาชวนเชื่อว่า มันสามารถเพิ่มเม็ดเลือดขาวได้
วันนี้ ผมเลยอยากเสนอความรู้เพื่อความเข้าใจเกี่ยวกับเรื่องเม็ดเลือดขาวต่ำครับ
เวลาท่องเว็บต่างๆ เวลามีคำถามเรื่องเม็ดเลือดขาวต่ำมา สิ่งที่จะเจอคือ ผู้ที่สอบถามมักจะไปเจาะเลือดจากสถานพยาบาลหรือห้องปฏิบัติการมา จากนั้นในใบรายงานผลก็มีการบอกว่า "เม็ดเลือดขาวต่ำ"
ยังไงถึงต่ำ
ต่ำแล้วเป็นยังไง
ต่ำแล้วจะตายไหม
เราจะมาดูกันครับ
ค่าปกติ ที่มาที่ไปของเม็ดเลือดขาวต่ำ
บางครั้งโฆษณาสินค้าก็มีอะไรฮาๆให้เราได้เจอกัน อย่างเช่นโฆษณาอาหารเสริมพวกสมุนไพร มีสมุนไพรหลายตัวที่อ้างสรรพคุณว่าเป็นยาแต่โบราณใช้กินแก้เม็ดเลือดขาวต่ำ ... ซึ่งผมก็ไม่รู้เหมือนกันว่าโบราณแต่ไหนถึงมีเครื่องตรวจนับเม็ดเลือดกันแล้ว
ครับ การจะบอกว่าเม็ดเลือดขาวต่ำ หรือมีปริมาณน้อย ต้องทำการเจาะเลือดออกมาแล้วตรวจ ไม่ว่าจะเข้าเครื่องตรวจหรือย้อมสีแล้วส่องกล้องจุลทรรศน์ ... ลำพังแค่การตรวจร่างกายอย่างเดียวไม่สามารถบอกได้
เมื่อเราเจาะเลือดออกมาแล้ว เราเอาเข้าเครื่องตรวจ มันก็จะตรวจนับเม็ดเลือดขาวแล้วก็นับจำนวนออกมา
ทีนี้สิ่งที่จะบอกว่ามากหรือน้อย ก็ต้องกำหนดค่าหนึ่งขึ้นมาครับ มันมีชื่อเรียกว่า"ค่าปกติ"
ค่าปกติของเรื่องเลือด มีที่มาที่ไปทางสถิติ ซึ่งผมจะสมมติให้ฟังนะครับ
สมมติเอาคนไทยที่"แข็งแรง" "ไม่มีโรคเจ็บป่วย" มาสัก100คน เอามาอยู่ในสภาวะที่"ปกติ ไม่เครียดหรือกดดันใดๆ" .... เจาะเลือดคน100คนนี้เอาไปผ่านเครื่องนับเม็ดเลือด
บางคนปกติดี อาจจะเจาะเม็ดเลือดขาวได้ต่ำแค่1000ตัว ... บางคนสูงถึง18000ตัว
จากนั้นเอาค่าผลเลือดที่ได้มาเรัยงกันตั้งแต่น้อยไปมาก .... ก็จะเห็นว่าส่วนใหญ่มีผลเลือดที่เกาะกลุ่มกัน แต่ก็จะมีบางคนเม็ดเลือดมากสุดโต่ง บางคนก็ต่ำสุดโต่ง
จากนั้นเราก็ตัด5คนแรกออก ตัด5คนหลังออก ค่าที่เหลือก็เป็นค่าที่เรียกว่าค่าปกติ ซึ่งอย่างที่รพ.ผม ค่าปกติของเม็ดเลือดขาวก็ตั้งไว้ที่ประมาณ 4000-12000 (หรือในใบรายงาน จะรายงานเป็น 4.0-12.0)
ค่าที่ได้ต่ำกว่าค่าปกติ จะถือว่าอันตรายไหม
ยิงมาด้วยคำถามทันที ... ดังนั้นคำตอบก็คือ "ไม่เกี่ยวกัน บอกไม่ได้"ครับ
อย่างที่บอกครับว่าค่าปกติได้มาจากคนที่"ปกติไม่มีโรค"
ดังนั้นจะมีคนที่ร่างกายปกติดีแข็งแรงและไม่มีโรค จำนวน5-10% ที่เจาะเลือดออกมาแล้วค่าเหล่านี้ต่ำหรือสูงกว่าค่าปกติ
5-10% นี่ไม่น้อยนะครับ ... เอาแค่คนในบ้านครอบครัวนึงไปเจาะเลือดตรวจเช็คแพ็คเกจสุขภาพทั้งบ้าน ... ก็จะเจอ1คนที่ผลเลือดสูงหรือต่ำกว่าปกติแล้ว
ดังนั้นการตระหนกจากผลเลือดแบบนี้ จึงไม่ควรครับ
ในคนที่ปกติไม่ได้มีอะไร การเจาะเลือดได้แบบนี้ผมจะหลีกเลี่ยงการเรียกว่า ค่าต่ำกว่า"ปกติ"แต่จะเลี่ยงไปเรียกว่า ค่าที่ได้ต่ำกว่า"ค่าปกติ"
เพราะว่าคนๆนั้นไม่ได้ผิดปกติอะไร
แล้วเม็ดเลือดขาวต่ำ เกิดได้จากอะไรบ้าง
หลายคนยังอยากรู้อยู่ดี เพราะว่ามักกลัวเรื่องผิดปกติมากกว่า ดังนั้นผมก็จะไล่ให้ฟังเท่าที่พอจะมีความรู้อยู่ครับ
1. ภาวะปกติ
มันต่ำลงเองไม่รู้สาเหตุ แต่พอเจาะใหม่อีกสองสามชั่วโมง มันก็ขึ้น เดี๋ยวพออีกวันมาเจาะ มันก็ต่ำอีก
2. ผู้สูงอายุ ปกติ
มันต่ำลงมาจากการที่ไขกระดูกสร้างได้ลดลง เป็นปัจจัยหนึ่งในหลายๆปัจจัยที่ทำให้ผู้สูงอายุแข็งแรงไม่สู้คนวัยฉกรรจ์ ...
และอีกเหตุหนึ่ง ค่าปกติของค่าเม็ดเลือดขาว ส่วนใหญ่ทำจากผู้ที่อายุอยู่ในวัยหนุ่มสาวมากกว่าที่จะไปทำจากวัยสูงอายุ ทำให้ค่าของผู้สูงอายุดูต่ำกว่าปกติ
3. ติดเชื้อไวรัส
การติดเชื้อไวรัส จะไปขัดขวางกระบวนการสร้างเซลล์จากไขกระดูก เลยทำให้เกิดเม็ดเลือดขาวในเลือดต่ำลง ตัวอย่างโรคที่รู้จักกันดีก็คือ ไข้หวัดธรรมดา ไข้เลือดออก เอดส์ และโรคอีกเป็นสิบเป็นร้อยชนิดที่คงไม่พูดถึง
4. ติดเชื้อในกระแสเลือดอย่างแรง
การติดเชื้อแบคทีเรียในกระแสเลือดอย่างรุนแรง โดยทั่วไปจะมีเม็ดเลือดขาวออกมามากเพื่อต่อต้านแบคทีเรีย ... แต่เมื่อกำลังสำรองหมด แบคทีเรียเยอะเกิน ร่างกายสู้ไม่ไหว เม็ดเลือดขาวก็จะหมด... เจาะเลือดออกมาก็ได้เม็ดเลือดขาวต่ำ
แต่ ... ปกติแล้วคนที่เป็นขนาดนี้ ต้องอยู่ในสภาพป่วยหนักมากๆครับ
5. โรคมะเร็งบางชนิด
โรคมะเร็งที่เข้าไปวุ่นวายกับไขกระดูก จะทำให้เกิดเม็ดเลือดขาวต่ำได้
แต่ ... ปกติเม็ดเลือดที่จะลดต่ำ จะไม่ได้ต่ำแค่เม็ดเลือดขาว แต่มักต่ำในเม็ดเลือดแดงและเกร็ดเลือดร่วมด้วย
6. โรคทางภูมิคุ้มกันของร่างกายผิดปกติ Autoimmune disease
ภาษาไทยไม่มีชื่อที่โดนใจ แต่ชื่อที่คนไทยรู้จักดีคือโรคที่อยู่ในกลุ่ม SLE (หรือโรคพุ่มพวง) ... ซึ่งมีหลายสิบชนิด ... พวกนี้ก็มีเม็ดเลือดขาวต่ำได้เหมือนกัน
กลุ่มนี้วินิจฉัยยาก ทั่วไปจะมีเกณฑ์การวินิจฉัย ต้องมีอาการและสิ่งที่ตรวจพบหลายๆอย่างพร้อมๆกัน ... การมีเม็ดเลือดขาวต่ำเพียงอย่างเดียวโดยไม่มีอาการอื่นเลยเราจะไม่ถือว่าเป็นโรคกลุ่มนี้ครับ
7. ยาบางชนิด
เช่นยาเคมีบำบัดบางตัว พอได้รับเข้าไปก็ทำให้เกิดภาวะเม็ดเลือดขาวต่ำได้
ยังมีอีกครับ แต่พอแค่นี้ก่อนดีกว่า
ตกลงหมอยืนยันได้ไหมว่าไม่อันตรายจริงๆ
เมื่อกี้ผมบอกว่า "ไม่เกี่ยวกัน บอกไม่ได้" ไม่ได้บอกว่าปลอดภัย .. แต่ก็ไม่ได้บอกว่าจะอันตราย
แต่ที่ผมบอกไว้คือ เราไม่ดูแค่ผลเลือดในการไปบอกว่าคนๆไหนผิดปกติหรือปกติ
ถ้าคนที่มาตรวจ ไม่เจออะไรที่ผิดปกติเลย ที่เม็ดเลือดขาวต่ำก็ไม่ได้ต่ำมากมาย มีปัจจัยที่อธิบายได้ว่าอะไรทำให้ต่ำ แพทย์ก็มักไม่ทำอะไรเพิ่มเติมต่อไป
ถ้าคนที่มาตรวจ ไม่มีอะไรที่ผิดปกติเลย แต่เม็ดเลือดขาวต่ำมาก และไม่มีอะไรมาอธิบายการต่ำนี้ แพทย์ก็มักตรวจให้ละเอียดขึ้นโดยหาว่ามีอะไรแอบซ่อนอยู่หรือไม่
ในทางกลับกันถ้าเม็ดเลือดขาวที่ออกมา อยู่ในค่าที่ปกติ แต่แพทย์ตรวจหรือดูท่าทีแล้วว่าผู้ป่วยอยู่ในภาวะที่เม็ดเลือดขาวควรจะต่ำหรือสูง(อย่างเช่นป่วยหนัก,เป็นมะเร็งที่ได้ยาเคมีไปเมื่อสองสัปดาห์ก่อน) ... อย่างนั้นแพทย์ก็จะตรวจละเอียดเช่นกัน
ค่าเม็ดเลือดขาว เป็นส่วนประกอบหนึ่งในหลายๆปัจจัยที่แพทย์จะใช้ประกอบกัน โดยต้องใช้ทั้งลักษณะ อาการ ประวัติ และบางครั้งก็ผลตรวจอื่นๆ ... หากมีค่าต่ำกว่าค่าปกติเพียงเล็กน้อยอย่างเดียว โอกาสที่จะมีโรคซ่อนอยู่ก็ต่ำมากจนไม่คุ้มกันที่จะต้องไปค้นหาว่าเป็นโรคอื่นหรือไม่
ที่บอกว่าไม่คุ้ม ก็เพราะการค้นหาโรคทางโลหิตวิทยา จะต้องใช้การตรวจที่ยุ่งยาก ไม่มีในโรงพยาบาลขนาดเล็ก
และเหนือสิ่งอื่นใดบางครั้งเจ็บตัวและเสี่ยงต่อผลแทรกซ้อนมาก
ทำให้เสี่ยงที่จะทำให้เกิดอันตรายต่อผู้ที่จริงๆแล้วไม่ได้ผิดปกติแต่อย่างใด
ต่ำแล้วจะไม่ทำให้ป่วยง่ายหรอกหรือ
หลายคนกลัวในแง่ที่ว่า เม็ดเลือดขาวต่ำจะทำให้เกิดการเจ็บป่วยง่ายหรือไม่ ... ซึ่งตรงจุดนี้เป็นจุดขายของสินค้าที่อ้างว่าเพิ่มเม็ดเลือดขาว
ที่จริงแล้ว เวลาเราจะติดเชื้อเราติดเชื้อจากส่วนที่เป็นเนื้อเยื่อก่อน ... เชื้อโรคจะเข้าได้ก็ต้องเข้าผ่านจากเนื้อเยื่อส่วนต่างๆ
เม็ดเลือดขาวส่วนใหญ่ที่จะทำหน้าที่ฆ่าเชื้อโรคก็เป็นเม็ดเลือดขาวที่อยู่ในเนื้อเยื่อ
ส่วนเม็ดเลือดขาวที่เราสามารถวัดได้ก็เป็นเม็ดเลือดที่อยู่ในเส้นเลือด ซึ่งเปรียบเหมือนถนนที่ทำหน้าที่ขนส่งกำลังเสริมไปยังส่วนต่างๆ
ต่อให้อาหารหรืออาหารเสริมใด เพิ่มจำนวนเม็ดเลือดขาวในเลือดได้จริง แต่ถ้าร่างกายไม่ได้อยู่ในภาวะที่มีการติดเชื้อหรือต้องการเม็ดเลือดขาว เม็ดเลือดขาวที่ออกมาเพิ่มนั้นก็ไม่ได้ก่อให้เกิดประโยชน์อันใดทั้งสิ้น
อีกทั้ง ความสำคัญของระบบภูมิคุ้มกันนั้น เรื่องคุณภาพสำคัญกว่าปริมาณ ... ซึ่งเรื่องคุณภาพนี้เป็นเรื่องที่วัดกันไม่ได้ง่ายๆด้วยเพียงการเจาะเลือด
ดังนั้น แทนที่จะไปเสียเงินซื้อ-เสียเวลาหา-ของที่ไม่มีหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ว่ามีประโยชน์
สู้เอาเวลานั้นไปออกกำลังกายและใช้เวลาสร้างความสัมพันธ์ที่ดีภายในครอบครัว จะได้ประโยชน์ที่เป็นรูปธรรมทางวิทยาศาสตร์กว่ากันมาก
โดยไม่ต้องเสียเงินครับ
แฟชั่น อินเทรน ดารานางแบบ เรื่องราวเกี่ยวกับผู้หญิง
โดย :
หมอแมว
อีเมล์ : mor_maew@yahoo.co.uk
วันที่ : 2007-11-17 20:18:52
Tags :
หมอแมว
AC112
เม็ดเลือดขาวต่ำ